จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา)
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 การหย่าทำได้สองทาง คือหย่าโดยความยินยอมซึ่งต้องทำเป็นหนังสือมีพยานลงลายมือชื่ออย่างน้อยสองคนและจดทะเบียนหย่าที่สำนักทะเบียน กับหย่าโดยคำพิพากษาของศาลเมื่อมีเหตุฟ้องหย่าตามกฎหมาย ระยะเวลาต่างกันมากระหว่างสองทาง
ข้อเท็จจริงสำคัญ
| ฐานกฎหมาย | ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 และมาตราว่าด้วยเหตุฟ้องหย่า |
|---|---|
| หย่าโดยความยินยอม | ทำเป็นหนังสือ มีพยานลงลายมือชื่ออย่างน้อยสองคน และจดทะเบียนหย่า |
| หย่าโดยคำพิพากษา | ยื่นฟ้องต่อศาลเยาวชนและครอบครัวเมื่อมีเหตุตามกฎหมาย |
| บุตรและทรัพย์สิน | ควรทำบันทึกข้อตกลงเรื่องอำนาจปกครองบุตร ค่าอุปการะเลี้ยงดู และทรัพย์สินให้ชัดเจน |
| การใช้ในต่างประเทศ | ใบสำคัญการหย่าต้องแปลและผ่านนิติกรณ์ก่อนใช้ต่างประเทศ |
| ช่องทางยื่น | สำนักทะเบียนสำหรับการหย่าโดยความยินยอม · ศาลเยาวชนและครอบครัวสำหรับการหย่าโดยคำพิพากษา · สถานเอกอัครราชทูต/สถานกงสุลใหญ่ไทยในต่างประเทศตามที่เปิดให้บริการ |
เอกสารที่ต้องเตรียม
- ใบสำคัญการสมรสฉบับจริง
- บัตรประจำตัวประชาชน/หนังสือเดินทางของทั้งสองฝ่าย และทะเบียนบ้านของฝ่ายไทย
- หนังสือหย่าที่ลงลายมือชื่อคู่หย่าและพยานอย่างน้อยสองคน
- บันทึกข้อตกลงเรื่องบุตรและทรัพย์สิน (ถ้ามี)
- ล่ามในกรณีฝ่ายหนึ่งไม่เข้าใจภาษาไทย ตามที่สำนักทะเบียนกำหนด
ขั้นตอนดำเนินการ
- เลือกช่องทางที่ตรงกับข้อเท็จจริง — ตกลงกันได้ใช้ช่องทางหย่าโดยความยินยอมที่สำนักทะเบียน ตกลงกันไม่ได้ต้องใช้ช่องทางศาล
- จัดทำหนังสือหย่าและบันทึกข้อตกลง — ระบุเรื่องอำนาจปกครองบุตร ค่าอุปการะเลี้ยงดู และการแบ่งทรัพย์สินให้ครบถ้วนก่อนไปสำนักทะเบียน
- จดทะเบียนหย่าที่สำนักทะเบียน — ทั้งสองฝ่ายไปพร้อมกันพร้อมพยาน นายทะเบียนบันทึกและออกใบสำคัญการหย่า (คร.7)
- ดำเนินการต่อเนื่องหลังหย่า — ปรับปรุงทะเบียนราษฎร คำนำหน้า นามสกุล และแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงแปลเอกสารหากต้องใช้ต่างประเทศ
คำแนะนำก่อนยื่น
- ทำบันทึกข้อตกลงเรื่องบุตรให้ละเอียดตั้งแต่ต้น เพื่อลดข้อพิพาทในภายหลัง
- ตรวจว่าประเทศของคู่สมรสต่างชาติรับรองการหย่าที่จดในไทยอย่างไร ก่อนวางแผนสมรสใหม่
- เตรียมใบสำคัญการสมรสฉบับจริง เพราะสำนักทะเบียนต้องเรียกคืนหรือบันทึกรายการ
- ตรวจการสะกดชื่อ-นามสกุลและเลขหนังสือเดินทางในทุกฉบับให้ตรงกันแบบตัวต่อตัว เพราะนายทะเบียนเทียบอักษรทีละตัว
- ยืนยันกับสำนักทะเบียนหรือสถานทูตปลายทางก่อนว่ารับคำแปลรูปแบบใด และเอกสารต้องออกไม่เกินกี่เดือน
- นัดหมายล่วงหน้าและเผื่อวันทำการ โดยเฉพาะสำนักทะเบียนที่มีคิวจดทะเบียนสมรสหนาแน่นในวันมงคล
ข้อควรระวัง / สาเหตุถูกตีกลับ
- การเซ็นหนังสือหย่าไว้เฉย ๆ โดยไม่จดทะเบียนหย่า ไม่ทำให้การสมรสสิ้นสุด
- การหย่าที่ไม่ระบุเรื่องบุตรไว้ อาจต้องกลับมาฟ้องร้องกันภายหลัง
- เอกสารต่างประเทศที่ยังไม่ผ่านการรับรองตามเส้นทางที่หน่วยงานปลายทางกำหนด เป็นสาเหตุถูกตีกลับที่พบบ่อยที่สุด
- หนังสือรับรองสถานภาพการสมรสที่ออกนานเกินอายุที่สำนักทะเบียนรับ ต้องขอใหม่ทั้งชุด
- ชื่อบนคำแปลไม่ตรงกับหนังสือเดินทางหรือทะเบียนราษฎร ทำให้เอกสารทั้งชุดใช้ไม่ได้
- คู่สมรสที่ฟังภาษาไทยไม่เข้าใจแต่ไม่มีล่าม อาจถูกเลื่อนนัด เพราะนายทะเบียนต้องมั่นใจว่าคู่สมรสยินยอมโดยเข้าใจจริง
คำถามที่พบบ่อย
- การหย่าในไทยทำได้กี่ทาง
- ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 กำหนดสองทาง คือการหย่าโดยความยินยอมซึ่งต้องทำเป็นหนังสือมีพยานลงลายมือชื่ออย่างน้อยสองคนและไปจดทะเบียนหย่าที่สำนักทะเบียน และการหย่าโดยคำพิพากษาของศาลเมื่อมีเหตุฟ้องหย่าตามกฎหมาย ระยะเวลาของสองช่องทางต่างกันมาก ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) ทำอย่างไร
- ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 การหย่าทำได้สองทาง คือหย่าโดยความยินยอมซึ่งต้องทำเป็นหนังสือมีพยานลงลายมือชื่ออย่างน้อยสองคนและจดทะเบียนหย่าที่สำนักทะเบียน กับหย่าโดยคำพิพากษาของศาลเมื่อมีเหตุฟ้องหย่าตามกฎหมาย ระยะเวลาต่างกันมากระหว่างสองทาง หน่วยงานผู้รับหลักคือ สำนักทะเบียนอำเภอ/เขต หรือศาลเยาวชนและครอบครัว ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) ต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้าง
- เอกสารที่มักต้องใช้: ใบสำคัญการสมรสฉบับจริง · บัตรประจำตัวประชาชน/หนังสือเดินทางของทั้งสองฝ่าย และทะเบียนบ้านของฝ่ายไทย · หนังสือหย่าที่ลงลายมือชื่อคู่หย่าและพยานอย่างน้อยสองคน · บันทึกข้อตกลงเรื่องบุตรและทรัพย์สิน (ถ้ามี) · ล่ามในกรณีฝ่ายหนึ่งไม่เข้าใจภาษาไทย ตามที่สำนักทะเบียนกำหนด รายการอาจต่างกันตามสำนักทะเบียนหรือสถานทูตที่ยื่น ควรยืนยันกับหน่วยงานผู้รับก่อนวันนัด ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- ขั้นตอนจดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) มีกี่ขั้น
- 1) เลือกช่องทางที่ตรงกับข้อเท็จจริง — ตกลงกันได้ใช้ช่องทางหย่าโดยความยินยอมที่สำนักทะเบียน ตกลงกันไม่ได้ต้องใช้ช่องทางศาล 2) จัดทำหนังสือหย่าและบันทึกข้อตกลง — ระบุเรื่องอำนาจปกครองบุตร ค่าอุปการะเลี้ยงดู และการแบ่งทรัพย์สินให้ครบถ้วนก่อนไปสำนักทะเบียน 3) จดทะเบียนหย่าที่สำนักทะเบียน — ทั้งสองฝ่ายไปพร้อมกันพร้อมพยาน นายทะเบียนบันทึกและออกใบสำคัญการหย่า (คร.7) 4) ดำเนินการต่อเนื่องหลังหย่า — ปรับปรุงทะเบียนราษฎร คำนำหน้า นามสกุล และแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงแปลเอกสารหากต้องใช้ต่างประเทศ ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) ยื่นได้ที่ช่องทางใด
- ช่องทางที่หน่วยงานเปิดให้บริการ: สำนักทะเบียนสำหรับการหย่าโดยความยินยอม · ศาลเยาวชนและครอบครัวสำหรับการหย่าโดยคำพิพากษา · สถานเอกอัครราชทูต/สถานกงสุลใหญ่ไทยในต่างประเทศตามที่เปิดให้บริการ ช่องทางออนไลน์และการมอบอำนาจอาจไม่เปิดทุกแห่ง ควรตรวจกับหน่วยงานพื้นที่ที่จะยื่นก่อน ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) มีข้อเท็จจริงสำคัญอะไรที่ต้องรู้
- ฐานกฎหมาย: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 และมาตราว่าด้วยเหตุฟ้องหย่า · หย่าโดยความยินยอม: ทำเป็นหนังสือ มีพยานลงลายมือชื่ออย่างน้อยสองคน และจดทะเบียนหย่า · หย่าโดยคำพิพากษา: ยื่นฟ้องต่อศาลเยาวชนและครอบครัวเมื่อมีเหตุตามกฎหมาย · บุตรและทรัพย์สิน: ควรทำบันทึกข้อตกลงเรื่องอำนาจปกครองบุตร ค่าอุปการะเลี้ยงดู และทรัพย์สินให้ชัดเจน · การใช้ในต่างประเทศ: ใบสำคัญการหย่าต้องแปลและผ่านนิติกรณ์ก่อนใช้ต่างประเทศ อ้างอิง: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 และบรรพ 5 · กรมการปกครอง · ศาลเยาวชนและครอบครัวกลาง ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- มีคำแนะนำอะไรก่อนดำเนินการจดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา)
- คำแนะนำก่อนยื่น: ทำบันทึกข้อตกลงเรื่องบุตรให้ละเอียดตั้งแต่ต้น เพื่อลดข้อพิพาทในภายหลัง · ตรวจว่าประเทศของคู่สมรสต่างชาติรับรองการหย่าที่จดในไทยอย่างไร ก่อนวางแผนสมรสใหม่ · เตรียมใบสำคัญการสมรสฉบับจริง เพราะสำนักทะเบียนต้องเรียกคืนหรือบันทึกรายการ · ตรวจการสะกดชื่อ-นามสกุลและเลขหนังสือเดินทางในทุกฉบับให้ตรงกันแบบตัวต่อตัว เพราะนายทะเบียนเทียบอักษรทีละตัว · ยืนยันกับสำนักทะเบียนหรือสถานทูตปลายทางก่อนว่ารับคำแปลรูปแบบใด และเอกสารต้องออกไม่เกินกี่เดือน · นัดหมายล่วงหน้าและเผื่อวันทำการ โดยเฉพาะสำนักทะเบียนที่มีคิวจดทะเบียนสมรสหนาแน่นในวันมงคล ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
- จดทะเบียนหย่า (หย่าโดยความยินยอม / โดยคำพิพากษา) มีข้อควรระวังหรือสาเหตุถูกตีกลับอะไรบ้าง
- ข้อควรระวังที่พบบ่อย: การเซ็นหนังสือหย่าไว้เฉย ๆ โดยไม่จดทะเบียนหย่า ไม่ทำให้การสมรสสิ้นสุด · การหย่าที่ไม่ระบุเรื่องบุตรไว้ อาจต้องกลับมาฟ้องร้องกันภายหลัง · เอกสารต่างประเทศที่ยังไม่ผ่านการรับรองตามเส้นทางที่หน่วยงานปลายทางกำหนด เป็นสาเหตุถูกตีกลับที่พบบ่อยที่สุด · หนังสือรับรองสถานภาพการสมรสที่ออกนานเกินอายุที่สำนักทะเบียนรับ ต้องขอใหม่ทั้งชุด · ชื่อบนคำแปลไม่ตรงกับหนังสือเดินทางหรือทะเบียนราษฎร ทำให้เอกสารทั้งชุดใช้ไม่ได้ · คู่สมรสที่ฟังภาษาไทยไม่เข้าใจแต่ไม่มีล่าม อาจถูกเลื่อนนัด เพราะนายทะเบียนต้องมั่นใจว่าคู่สมรสยินยอมโดยเข้าใจจริง อ้างอิง: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 และบรรพ 5 · กรมการปกครอง · ศาลเยาวชนและครอบครัวกลาง ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทางโทรศัพท์ LINE หรืออีเมล
อ้างอิง: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1514 และบรรพ 5 · กรมการปกครอง · ศาลเยาวชนและครอบครัวกลาง · ข้อมูล ณ สิงหาคม 2568 · ค่าบริการแจ้งเป็นรายเคส สอบถามทาง โทรศัพท์ / LINE / อีเมล






